Powys yn yr Oes Fictoria at ddefnydd ysgolion cynradd
Prosiect Hanes Digidol Powys
         
Ystradgynlais
Trosedd a chosb
 
  Achos Rachel Morgan
Geirfa
 

Ym mis Ionawr 1842 daeth Sesiynau Chwarter Sir Frycheiniog ynghyd yn Aberhonddu i roir achosion oedd ou blaenau ar brawf. Cyhoeddwyd rhestr o garcharorion i sefyll eu prawf ac un or rhain oedd Rachel Morgan menyw dlawd o Ystradgynlais. Cyhuddwyd hi o ddwyn o siop a oedd yn berchen i Richard Davies.
Maer darn nesaf ar gyfer Mrs Morgan ac mae wedi dod or rhestr a gyhoeddwyd

Ynadon Heddwch dynion addysgiedig oedd yn berchen ar dir oedd yn cynnal materion swyddogol y sir ar ran y Frenhines.
 
 
 

Y tri enw ar ben y darn yw enwr tri Ynad Heddwch oedd yn teimlo fod yna ddigon o dystiolaeth yn ei herbyn iw rhoi ar brawf.
Y tyst cyntaf yn ei herbyn oedd Rees Davies mab perchennog y siop oedd yn gofalu am y siop ar y 23ain Awst 1841 pan gafodd yr arian ei ddwyn. Dywedodd fod mab Mrs Morgan wedi dod i mewn ir siop i brynu olew. Pan aeth y ddau ohonynt i lawr ir seler iw arllwys caeodd Rees ddrws y siop. Pan ddaethant nl, roedd y drws ar agor a gwelodd Mrs Morgan yn symud yn gyflym i ffwrdd ar draws y ffordd i ller oedd ei mab arall yn aros amdani. Yna gwelodd Rees fod bag o arian wedi mynd ar goll allan or til.

Y noson honno daeth Rachel Morgan ir siop a gwario dau hanner coron. Teimlodd Rees ei bod yn anarferol iddi hi gael gymaint o arian. Dim ond 25c fyddai hyn heddiw ond dim ond 7c y diwrnod fyddai ei mab yn ei ennill am ei waith.


darlun gan Rob Davies
  Mwy am achos Rachel Morgan..  
 

Yn l i ddewislen trosedd Ystradgynlais

Yn l i'r top
Ewch yn l i dudalen ddewis Ystradgynlais