Powys yn yr Oes Fictoria at ddefnydd ysgolion cynradd
Prosiect Hanes Digidol Powys
         
Y Drenewydd
Trosedd a Chosb
 
  Alltudio dros y mr  
 

Yn ystod yr 1840au roedd gweithwyr cyffredin Y Drenewydd yn dioddef caledi mawr. Roedd y rhai a weithiai yn y ffatroedd gwln yn cael amser arbennig o galed. Byddai rhai ou cyflogwyr yn eu gorfodi i brynuu bwyd mewn siop oedd yn perthyn ir cwmni, ac roedd y prisiau yn uchel. Weithiau byddent yn gorfod gadael y ffatri i weithion ddi-dl ar dir perchennog y ffatri. Pe byddent yn cwyno am hyn gallent golliu gwaith ac yna byddair holl deulun gorfod mynd ir tloty neur wyrcws.

 
 

Nid oedd yn syndod yn y byd felly bod rhai pobl yn troi at droseddu yn eu hanobaith. Yn 1843, torrwyd i mewn i dy Rheithor Llanllwchaearn gan Thomas Owen, a chafodd 3 desg ysgrifennu, tun te, torth o siwgr (bloc mawr), gwn a chist de eu dwyn ganddo. Aeth heddwas lleol, Mr Baird, ar ei l a daliwyd ef mewn coed yr ochr arall ir afon.

Dedfryd y llys oedd alltudio Thomas Owen ddeng mlynedd. Anfonwyd ef i weithio mewn cadwyni yn y gwladfeydd cosb yn Awstralia. Maen bur debyg na ddaeth byth yn l i Sir Drefaldwyn. Anfonwyd dau arall i Awstralia yn ystod yr un gwrandawiad llys.

 

Yn l i ddewislen trosedd Y Drenewydd

Yn l i'r top
Ewch yn l i dudalen ddewis Y Drenewydd