Powys yn yr Oes Fictoria at ddefnydd ysgolion cynradd
Prosiect Hanes Digidol Powys
         
Y Gelli a Dyffryn Gwy
Ennill bywoliaeth
 
  Pendefigaeth, bonedd a chlerigwyr ardal Y Gelli  
Cofiwch!
Y cyfenw sy'n dod gyntaf
.

Entry from Pigot's Directory 1835Dyma restr o bawb yn ardal Y Gelli oedd eisiau iw henwau gael eu rhestru yn 1835. Perchnogion eiddor ardal yw y rhain yn ystod blynyddoedd cynnar teyrnasiad y Frenhines Fictoria. Roedd offeiriad Eglwys Loegr yn aml yn perthyn ir dosbarth yma ac fel arfer roeddent yn cael eu rhestru gydar bonedd.


Y bendefigaeth ar bonedd oedd pobl nad oeddynt yn gweithio i ennill bywoliaeth, ond yn ennill eu harian trwy osod eu heiddo i denantiaid a chodi rhent. Yr oeddynt yn sicr yn meddwl eu bod yn well na phobl oedd yn "masnachu" neu yn gweithio iddynt, ac fel arfer roeddent yn cyflogi asiant neu "ddyn busnes" i redeg pethau drostynt. Mae rhai or tai mawr lleol wediu sillafu mewn ffordd od gan argraffwyr oedd ddim yn arfer ag enwau lleoedd Cymraeg, ond roedd y bobl leol yn dal i fedru eu hadnabod. Er enghraifft, y Maslough sydd ar y rhestr ywr lle syn cael ei alwn Maesllwch heddiw, wrth gwrs. Yn gynnar yng nghyfnod Fictoria newidiodd teulu Wilkins, Maesllwch eu henw i De Winton.

Deisiwyd yr ynadon ar siryfion oddi ar y rhestr hon. Dymar dynion oedd yn gofalu am gyfraith a threfn ac a oedd yn rhedeg materion y sir dros y goron. Roedd gwyr a gwragedd oedd heb ddim eiddo yn cael eu gadael allan or system.
.

 

Yn l i ddewislen ennill bywoli Y Gelli

Yn l i dop
Ewch yn l i dudalen ddewis Y Gelli