Powys yn yr Oes Fictoria at ddefnydd ysgolion cynradd
Prosiect Hanes Digidol Powys
         
Y Gelli a Dyffryn Gwy
Ennill bywoliaeth
 
  Masnachwyr lleol : ‘bakers to booksellers’
pobyddion i werthwyr llyfrau
 
Cofiwch!
Y cyfenw sy'n dod gyntaf
.

extract from Pigot's DirectoryMae’r rhestr ar y dde yn rhan gyntaf o restr hir o fasnachwyr a pherchnogion siop oedd yn cadw’r gymuned i fynd ar ddechrau teyrnasiad y Frenhines Fictoria.

Roedd y rhan fwyaf o bobl yr ardal yn dibynnu ar fasnachwyr a pherchnogion siop lleol am fwy neu lai pob peth oedd angen arnynt. Mewn ardaloedd gwledig lle mae’r boblogaeth yn llai, byddwch yn aml iawn yn gweld fod gan rywun fwy nag un rôl yn y gymuned.

Yma gallwn weld y gwerthwyr llyfrau a’r rhai oedd yn cadw deunydd ysgrifennu oedd yn gwerthu llyfrau (neu’n eu benthyg) i’r bonedd hynny a phobl oedd ag addysg oedd yn gallu darllen. Roeddynt yn dda iawn am ysgrifennu llythyron ac roeddynt yn gallu prynu eu papur, inc a pheniau yma yn y siopau oedd yn gwerthu deunydd ysgrifennu.

  blacksmith at workRoedd gofaint hefyd yn chwarae rôl bwysig iawn yn ystod oes Fictoria. Cyn dyddiau peiriannau trydan cymhleth roedd y gofaint lleol yn gallu trwsio’r rhan fwyaf o beirannau. Roedd ffermwyr yn mynd â’u hoffer i’r efail i’w trwsio, ac roedd y gofaint hefyd yn pedoli ceffylau. Roedd y gofaint yn ddyn prysur iawn gan fod yna filoedd o geffylau yn gweithio yng nghefn gwlad. Gofaint gwyn yw rhywun sy’n grefftwr sy’n gweithio gyda thun neu sy’n rhoi sglein ar wrthrychau metel.  
 

Yn ôl i ddewislen ennill bywoli Y Gelli

Yn ôl i dop
Ewch yn ôl i dudalen ddewis Y Gelli